| Yazan: Regaip ŞANLI,
|
Okunma Sayısı : 440 |
Yeni Sayfa 10

|
| Padişahlık sırası |
5 |
| Saltanat süresi |
1413 –
1421 |
| |
|
| Önce gelen |
Yıldırım Bayezid
ve
Fetret Devri |
| Sonra gelen |
II.
Murat |
| Doğumu |
1389,
Bursa
|
| Ölümü |
26
Mayıs 1421,
Edirne
|
| Annesi |
Devlet Hatun |
| Babası |
Yıldırım Bayezid |
SULTAN MEHMED ÇELEBİ (1413 – 1421)
HAYATI
Sultan Mehmed Çelebi, 1389
yılında Edirne'de doğdu. Babası Yıldırım Bayezid, annesi de Germiyanoğullarından
Devlet Hatun'dur. Orta boylu, yuvarlak yüzlü, beyaz tenli, kırmızı yanaklı ve
geniş göğüslüydü. Kuvvetli bir vücuda sahipti. Gayet hareketli ve cesurdu. Güreş
yapar ve çok kuvvetli yay kirişlerini bile çekebilirdi. Padişahlığı süresince
bizzat 24 savaşa katılan Mehmed Çelebi, bu savaşlarda kırka yakın yara aldı.
Başında kullanmış olduğu sarık, altın işlemeli kavuğu ile gayet güzel görünürdü.
İçi kürklü ve yakası dik olan bir kaftan giyinirdi.
Sultan Mehmed Çelebi
Müslümanlara karşı göstermiş olduğu adaleti, aynı zamanda Hıristiyan
topluluklara karşı da gösterirdi. İyi bir idareci ve politikacıydı. Tahsilini
Bursa Sarayı'nda tamamladı. Daha sonra babası tarafından Amasya sancakbeyliğine
tayin edildi ve bu sırada devlet işlerini öğrendi.
Fetret Devri'nden sonra
Anadolu'daki beylikleri tekrar bir araya toplamayı başaran Sultan Mehmed
Çelebi'ye Osmanlı İmparatorluğu'nun ikinci kurucusu gözüyle de bakılabilir.
Sultan Mehmed Çelebi 26
Mayıs 1421 de Edirne'de vefat etti. Ölüm haberi gizlendi. Osmanlı Padişahları
arasında ölümü gizlenen ilk padişah o oldu. Cenazesi Bursa'ya getirilerek Yeşil
Türbe'ye defnedildi.
Erkek Çocukları: Mustafa
Çelebi, İkinci Murad, Ahmed, Yusuf, Mahmud.
Kız Çocukları: Fatma ve
Selçuk Hatun.
FETRET DEVRİ
Ankara Savaşı sonunda
Anadolu'da Türk birliği bozulmuş ve Osmanlı Devleti dağılma tehlikesi ile
karşılaşmıştı. Yıldırım Bayezid'in oğulları, babalarının ölümünden sonra taht
mücadelesine başladılar. Osmanlı tarihindeki en büyük kargaşa dönemi böylece
başlamış oldu. Fetret Devri adı verilen bu dönemdeki taht mücadeleleri, Timur'un
Anadolu'da kuvvetli bir devlet bırakmak istememesi ve Bizans'ın entrikalarıyla
daha da arttı.
Süleyman Çelebi Edirne'de,
İsa Çelebi Bursa'da, Mehmed Çelebi Amasya'da, Musa Çelebi Balıkesir'de
padişahlıklarını ilan ettiler.
Mehmed Çelebi ile Musa
Çelebi aralarında anlaştılar ve Bursa'da vali bulunan İsa Çelebi'yi ortadan
kaldırdılar. Mehmed Çelebi, Süleyman Çelebi'nin de ortadan kalkması gerektiğini
biliyordu. Bu amaçla Musa Çelebi'yi Edirne'ye Süleyman Çelebi'nin üzerine
gönderdi. Musa Çelebi, kardeşi Süleyman Çelebi'yi yenerek, Edirne'yi ele
geçirdi. Ancak Mehmed Çelebi'ye verdiği sözü tutmayarak Edirne'de kendini
padişah ilan etti. 1413 yılında, son olarak Musa Çelebi'yi de saf dışı bırakan
Mehmed Çelebi Fetret Devrine son verdi.
BİRLİK MÜCADELESİ
Osmanlı Devleti'ni tekrar
bir araya toplayan ve bir bakıma Anadolu'da ki Türk birliğini tekrar sağlayan
Mehmed Çelebi, Osmanlı Devletinin tek hakimi olarak padişahlığını ilan etti. Bu
dönemde Anadolu'daki toprakların bir çoğu kaybedilmiş durumdaydı. Mehmed Çelebi
bu toprakların tekrar geri alınması için harekete geçti.
1414 yılında Aydınoğlu
Cüneyd Bey'den İzmir'i geri aldı. Saruhan ve Menteşoğlu beylikleri yeniden
Osmanlı Devleti'ne bağlandı. Bursa'ya saldıran Karamanoğulları üzerine bir sefer
düzenlendi.
Yenilen Karamanoğlu Mehmed
Bey af diledi. Mehmed Çelebi de onu bağışladı ve ülkesinde yaşamasına izin
verdi.
Aynı şekilde, Fetret Devri
sırasında tekrar kurulmuş olan Candaroğulları Beyliği'de Osmanlı topraklarına
bağlandı.
RUMELİ FAALİYETLERİ
Bu faaliyetlerden sonra
Mehmed Çelebi tekrar Rumeli'ye yöneldi. Osmanlılara karşı düşmanca davranışlar
sergileyen Eflak Beyliği'nin üzerine gidildi ve Eflaklılar vergiye bağlandı.
Mehmed Çelebi, babası
Yıldırım Bayezid zamanında kurulan fakat pek güçlü olmayan deniz kuvvetlerini
güçlendirdi ve Venediklilerle ilk deniz savaşları yapıldı (1416).
ŞEYH BEDRETTİN İSYANI
Mehmed Çelebi Anadolu ve
Rumeli'de ki birliği sağladıktan sonra iki önemli isyanla uğraşmak zorunda
kaldı. Bunlardan birisi Şeyh Bedrettin isyanıdır. Edirne civarındaki Simavna'da
doğan Şeyh Bedrettin Bursa, Konya, Kahire gibi devrin en büyük ilim ve kültür
merkezlerinde eğitim gördü.
Şeyh Bedrettin; Torlak Kemal
ve Börklüce Mustafa gibi yakın arkadaşlarıyla birlikte İznik'te kurdukları,
İslam dinine aykırı fikirlere sahip bir tarikatla, Anadolu ve Rumeli'de
fikirlerini yaymaya başladılar.
Bir süre sonra Eflak
üzerinden Deliosman'a gelen Şeyh Bedrettin ve yandaşları ayaklandılar. Börklüce
Mustafa İzmir'de, Torlak Kemal de Manisa'da ayaklanmaya katıldılar. Mehmed
Çelebi, İzmir ve Manisa üzerine kuvvet göndererek ayaklanmayı bastırdı.
Yakalanan Şeyh Bedrettin,
Serez Kadısı tarafından yargılanarak idam edildi (1420).
DÜZMECE MUSTAFA İSYANI
Ankara Savaşı'ndan sonra
Timur'la birlikte Semerkant'a götürülen Mustafa Çelebi (Düzmece Mustafa),
Timur'un ölümünden sonra Anadolu'ya döndü.
Osmanlı tahtında hak iddia
eden Mustafa Çelebi, Bizans'ın ve Eflak Beyliği'nin yardımı ile Selanik'te
ayaklandı.
Mehmed Çelebi, Bizans'a
sığınan Mustafa Çelebi'yi para karşılığında hapsettirdi.
MİMARİ ESERLER
Dağılma tehlikesi içindeki
Osmanlı Devletini yeniden bir araya toplamayı başaran Mehmed Çelebi, ülkesini
güzelleştirmeye de özen gösterdi. Medreseler, imarethaneler ve pek çok camii
yaptırdı.
Bunlardan; Amasya Beyazid
Paşa Camii, Merzifon Çelebi Sultan Mehmed Medresesi, Bursa Yeşil Camii,
Dimetoka Çelebi Sultan Mehmed Camii, Edirne Eski Camii ve Edirne Yıldırım Camii
önemlidir.
TUĞRASI

ULAŞTIĞI SINIRLAR

|